على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
2733
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
الْقَيِّمَةِ : دين راست و درست . قيمت ( qimat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ارزش و بها و قدر و اعتبار . قيمت سنج ( qimat - sanj ) و قيمتگر ( qimat - gar ) ا . پ . آنكه قيمت مىكند چيزى را و بيان مىكند ارزش آن را . قيمتى ( qimati ) ص . پ . گرانبها و پرارزش . قيموليا ( qaymuliy ) ا . ع . تختههاى سنگ رخام سپيد درخشان . قيمه ( qayme ) ا . پ . گوشت ريز ريز كرده . و قيمه كردن : گوشت را ريز ريز كردن . قيمه پلاو ( qayme - pel v ) ا . پ . قسمى از پلو كه با برنج و گوشت قيمه كرده مىپزند . قيمه شوربا ( qayme - cur - b ) ا . پ . قسمى از آش ساده كه دارى گوشت قيمه كرده است . قين ( qayn ) ا . ع . حداد و آهنگر . و هر صنعتگرى . و آهنگرى . ج : اقيان و قيون . و بنده و عبد و برده . ج : قيان ( qiy n ) و بنو القين : نام گروهى از بنى اسد و آن را مخفف كرده بلقين گويند . و سعد القين : دروغگو و كذاب . المثل : اذا سمعت بسرى القين فانه مصبح و هو سعد القين ، اين مثل را در كذب و باطل گويند . قين ( qayn ) م . ع . قان القين الحديد قينا ( از باب ضرب ) : نيكو و راست كرد آهنگر آهن را . و دربارهء آهنگر گويند : ما كان قينا و لقد قان قينا : نبود آهنگر ولى گرديد آهنگر . و قن اناءك عند القين : اصلاح كن شكستگى خنور خود را در نزد آهنگر . و قان الشيئ : فراهم آورد آن چيز را و نيكو كرد آن را . و قان انالاء : اصلاح كرد آن خنور را . و قان الله فلانا على كذا : آفريد خداى فلان را بر چنين . قينا ( qin ) ا . پ . نوعى از خرفه . قيناب ( qayn b ) ا . ع . بريد شتابنده . قينات ( qayn t ) ع . ج . قينة . قينان ( qayn n ) ا . ع . جاى قيد از دست و پاى ستور و يا خاص بشتر است . و نام پسر انوش بن شيث . قينة ( qaynat ) ا . ع . داه و كنيز . ج : قينات و قيان . و داه سرودگوى . و نيز كون . و مهرهء پشت نزديك كون . و ما بين هر دو سرين . و مغاكچهء ما بين دو سرين . و مغاكچهاى كه در پائين سرين اسب است متصل بران آن . و نيز قينة : زن مشاطه . قينس ( qaynas ) ا . ع . گاو نر . قينقاع ( qaynaq ' ) و ( qayneq ' ) و و ( qaynoq ' ) ا . ع . گروهى از يهود كه در مدينهء منوره بودند . قينى ( qayniyy ) ص . ع . منسوب ببنو القين و بلقين . قيو ( qayovv ) و قيوء ( qayu ' ) ا . ع . بسيار قىكننده . و داروى قى آورنده . قيود ( qoyud ) ع . ج . قيد ( qayd ) . قيور ( qayyur ) ا . ع . گمنام و ناشناخته نسب . قيوص ( qoyus ) ع . ج . قيص ( qays ) . قيوظ ( qoyuz ) ع . ج . قيظ . قيوظ ( qoyuz ) م . ع . قائظ مقائظة و قيوظا . مر . مقائظة . قيول ( qayul ) ا . ع . شير كه نيمروز ان خورند . قيولة ( qayulat ) ا . ع . ماده شترى كه وى را بند كنند تا در نيم روز شيروى را دوشيده خورند . قيوم ( qayyum ) ا . ع . بىمانند و بىهمتا ، و يكى از نامهاى بارىتعالى . قيوميت ( qayyumiyyat ) ا . پ . پايدارى و جاويدى و استوارى . قيون ( qoyun ) ع . ج . قين ( qayn ) . قيوند ( qivand ) ا . پ . قاوند . مر . قاوند . قيه ( qih ) ا . ع . و قيه كه يك نوع وزنه ايست . قيهل ( qayhal ) و قيهلة ( qayhalat ) ا . ع . پيكر . و ديدار و روى . قئى ( qa'iyy ) ا . ع . بسيار قىكننده . و داروى قى آورنده .